Kâr Raporunu İlk Kez Kurmak: Alış Fiyatı, Komisyon ve Giderler Hangi Sırayla Girilir?

Kâr raporunu ilk kez kurarken veriyi şu sırayla tamamlayın: önce ürünlerin alış fiyatı (ürün maliyeti), sonra kanal kesintileri (komisyon ve hizmet bedelleri), ardından kargo ve iade maliyeti, en son reklam ve işletme giderleri. Bu sıra, kârı en çok etkileyen ve en sık eksik kalan kalemi en başa alır. İlk ayın sonunda raporu birkaç siparişin elle hesabıyla ve hesabınıza yatan parayla sağlamanız gerekir.

Bu yazıda raporun ilk gün neden yanlış göründüğünü, dört adımda veri girişini, her adımda yapılan tipik hataları ve ilk ayın raporunu nasıl kontrol edeceğinizi örnek bir mağaza üzerinden anlatıyoruz.

Kâr raporu neden ilk gün yanlış görünür?

Mağazanızı bir kâr raporuna ilk kez bağladığınızda iki uç sonuçtan biriyle karşılaşırsınız: Ya kâr gerçek dışı yüksek görünür ya da her şey zararda görünür. İkisinin nedeni de çoğu zaman aynıdır: eksik ya da tutarsız veri.

Aşağıdaki örnek mağaza bir ayda 500 sipariş alıyor, ortalama sipariş tutarı 600 TL. Aynı ayın raporu, hangi verinin girildiğine göre üç farklı "kâr" gösteriyor:

Fark bu kadar büyük olduğu için eksik raporla karar vermek tehlikelidir. Kâr yüksek görünen bir ürüne reklam bütçesi ayırabilir, aslında zarar eden bir kanalı büyütmeye çalışabilirsiniz. Rakamların nereden geldiğini aşağıdaki adımlarda göreceksiniz.

İlk ayın bir başka yanıltıcı yanı da zamanlamadır. Pazaryerlerinin kesinti faturaları ve hakedişler satıştan bir süre sonra oluşur; ayın son günlerindeki siparişlerin kesintileri bir sonraki aya düşebilir. Bu yüzden ilk raporu ayın kapanışından birkaç gün sonra değerlendirin.

1. adım: alış fiyatları

Kâr raporunun temeli her ürünün birim maliyetidir. Bu alan boşsa rapor ciroyu neredeyse kâr gibi gösterir.

• Önce çok satanları girin. Tüm kataloğu bir günde tamamlayamıyorsanız son 30 günde en çok satan ürünlerden başlayın. Çoğu mağazada siparişlerin büyük kısmı ürünlerin küçük bir bölümünden gelir; bu ürünler tamamlanınca rapor büyük ölçüde doğrulaşır.
• Alış fiyatı yalnız faturadaki rakam değildir. Navlun, gümrük, ambalaj, etiket ve varsa işçilik birim maliyete eklenmelidir. Ayrıntılı hesap için ürün maliyeti yazımıza bakın.
• Tek bir esas kullanın. Maliyetleri KDV dahil mi hariç mi gireceğinizi muhasebecinizle belirleyin ve tüm ürünlerde aynı esası kullanın. Yarısı dahil, yarısı hariç girilmiş bir katalogda ürün karşılaştırması anlamsızlaşır.
• Varyantlara dikkat edin. Aynı ürünün farklı beden ya da renkleri farklı maliyetle geliyorsa her varyanta kendi maliyetini girin.
• Güncel tutun. Fiyatlar hızlı değiştiğinde eski alış fiyatı kârı olduğundan yüksek gösterir. Ticaret Bakanlığı verilerine göre 2025'te e-ticaret hacmi TL bazında %52,2 artarken dolar bazındaki artış yaklaşık %29'da kaldı; TL bazındaki büyümenin bir kısmı fiyat ve kur etkisiydi (Kaynak: T.C. Ticaret Bakanlığı, Türkiye'de E-Ticaret Hacmi 2025'te 4,6 Trilyon Liraya Ulaştı). Böyle bir ortamda maliyetleri yeni her alışta güncellemek gerekir.

Hastürk CRM'in kâr-zarar ekranında alış fiyatı girilmemiş satırlar kâr hesabından gizlenmez, uyarıyla gösterilir; böylece hangi ürünlerin eksik olduğunu listeden görürsünüz. Excel ile toplu maliyet güncelleme Profesyonel ve Kurumsal paketlerde yer alır.

2. adım: kanal kesintileri

İkinci büyük kalem pazaryerinin kestiği tutardır: komisyon, hizmet ya da işlem bedelleri ve varsa kampanya katılım kesintileri. Burada iki kural var:

• Liste oranı yerine gerçek kesintiyi kullanın. Komisyon oranı kategoriye, kampanyaya ve döneme göre değişebilir. Mümkünse pazaryerinin kestiği faturadaki tutarı esas alın. Resmî oranları Trendyol komisyon oranları ve Hepsiburada komisyon oranları sayfalarımızda bulabilirsiniz.
• KDV'nin nasıl işlendiğini bilin. Trendyol'un komisyon oranı KDV dahildir, üzerine KDV eklenmez. Hepsiburada'nın liste oranlarına ise KDV eklenir. İki kanalı aynı oranla girerseniz biri olduğundan kârlı görünür.

Kâr-zarar ekranında Trendyol ve Hepsiburada'nın gerçek kesintileri, pazaryerinin kestiği faturalardan kendiliğinden gelir. N11, idefix ya da kendi siteniz gibi diğer kanallar için kanal komisyon oranını bir kez girersiniz. Hesabın mantığını tek bir sipariş üzerinden görmek isterseniz Trendyol komisyon ve net kâr hesaplama yazımız örnekli bir döküm sunuyor.

Tek siparişte kontrol

Örneğin Trendyol'da 600 TL'ye satılan bir ürünü düşünün. Komisyon oranı örnek olarak %18 olsun: 600 × 0,18 = 108 TL (KDV dahil, üzerine ekleme yapılmaz). Kargo 70 TL, birim maliyet (alış, ambalaj ve etiket dahil) 288 TL olsun. Bu siparişten size kalan:

600 − 108 − 70 − 288 = 134 TL

Raporda bu siparişin satırında 134 TL'ye yakın bir rakam görmelisiniz. Alış fiyatı girilmemişse aynı satır 422 TL gösterir; bu, 1. adımı tamamlamadığınızın en hızlı işaretidir.

3. adım: kargo ve iade

Kargo, birçok mağazada komisyondan sonra gelen en büyük kesintidir ve tahminle girildiğinde en çok sapan kalemdir.

• Gerçek kargo tutarı: Desiye, kargo firmasına ve kanalın anlaşmasına göre her siparişin kargo maliyeti farklıdır. Tahmini sabit bir tutar yerine faturadaki gerçek tutarı kullanın. Panel, Trendyol ve Hepsiburada siparişlerinde pazaryerinin kargo faturasındaki gerçek tutarı siparişe işler.
• Kendi anlaşmanızla gönderdiğiniz kanallar: Kargo firmanızın aylık faturasını siparişlerle karşılaştırın; ortalama sipariş başı tutarı en az ayda bir güncelleyin.
• İade maliyeti: İade edilen siparişte gidiş ve dönüş kargosu, yeniden paketleme ve satılamaz hale gelen ürün kaybı oluşur. Bu maliyet ürünün kârından düşülmezse yüksek iadeli ürünler olduğundan kârlı görünür. İade nedenlerini azaltmak için iade yönetimi yazımıza bakabilirsiniz.

4. adım: reklam ve işletme giderleri

Son adım, tek bir siparişe bağlanmayan ama kârı doğrudan azaltan giderlerdir.

• Reklam: Pazaryeri içi reklamlar genellikle fatura olarak kesilir; Trendyol ve Hepsiburada'nın kestiği reklam ve ceza faturaları da panele kendiliğinden gelir. Sosyal medya ya da arama motoru reklamlarını ayrıca gider olarak girin.
• İşletme giderleri: Kira, personel, yazılım, depo malzemesi, muhasebe hizmeti, telefon ve internet. Aylık sabit giderleri bir kez tanımlayın, değişken olanları ay sonunda tamamlayın.
• Unutulan kalemler: Paketleme malzemesinin toplu alımı, numune ve fotoğraf çekimi, ödeme aracı kesintileri. Bu kalemlerin listesini gizli maliyetler yazımızda bulabilirsiniz.

İşletme giderleri ürün bazında kârı değil, dönem kârını etkiler. Ürünlerin birbirine göre kârlılığına bakarken gider öncesi kâra, işletmenin bütününe bakarken gider sonrası net kâra bakın.

İlk ayın raporunu sağlamak

Örnek mağazanın ay sonu tablosu şöyle. Rakamlar örnektir:

Raporu kurduktan sonra şu beş kontrolü yapın:

1. Eksik maliyet sayısı sıfır mı? Alış fiyatı girilmemiş ürün kalmadığından emin olun; kalan varsa önce sattıklarınızı tamamlayın.
2. Üç siparişi elle hesaplayın. Bir ucuz, bir pahalı ve bir iade edilmiş siparişi yukarıdaki tek sipariş hesabıyla kontrol edin. Raporla aranızdaki fark birkaç TL'yi geçiyorsa hangi kalemin farklı olduğunu bulun.
3. Hakedişle karşılaştırın. Pazaryerinden hesabınıza yatan tutar, kabaca ciro eksi kesintilere eşit olmalıdır. Büyük bir fark, eksik bir kesintiye ya da henüz yatmamış bir hakedişe işaret eder. Hakediş takvimini hakediş yazımızda anlattık.
4. Kanalları yan yana koyun. Bir kanalın kâr marjı diğerlerinden çok farklıysa önce o kanalın komisyon ve kargo girişini kontrol edin; gerçek bir fark mı, eksik veri mi, ayırın.
5. Zarar eden ürünlere bakın. Zararda görünen her ürün için önce maliyetin doğru girildiğini, sonra fiyatını kontrol edin. Maliyet doğruysa karar fiyat, kampanya ya da ürünü bırakma yönünde verilir.

Bu kontroller ilk ay biraz zaman alır. İkinci aydan itibaren yalnız yeni ürünlerin maliyetini girmek ve ay sonunda giderleri tamamlamak yeterli olur.

Sık sorulan sorular

Alış fiyatını bilmediğim eski ürünler için ne yapmalıyım?

Son alış faturasını bulamıyorsanız tedarikçiden güncel fiyat isteyin ya da benzer bir ürünün maliyetini geçici olarak girin ve not düşün. Boş bırakmak, yaklaşık bir değer girmekten daha yanıltıcıdır; ama yaklaşık değeri ilk fırsatta gerçeğiyle değiştirin.

Kâr raporu ile muhasebe kârı neden farklı?

Kâr raporu satış ve operasyon kararları için tutulur; siparişleri, kesintileri ve giderleri satış tarihine göre bir araya getirir. Muhasebe kayıtları farklı kurallara ve tarihlere göre tutulur. İkisinin farklı çıkması normaldir; resmî kâr için muhasebecinizin hesabını esas alın.

Komisyon oranlarını her ay yeniden girmem gerekir mi?

Faturalardan gerçek kesintiyi çeken kanallarda hayır. Oranı elle girdiğiniz kanallarda, pazaryeri oran değişikliği duyurduğunda ya da kategori değiştirdiğinizde güncelleyin.

İşletme giderlerini ürünlere dağıtmalı mıyım?

Ürün kararları için genellikle gerek yoktur; ürünleri gider öncesi kârlarıyla karşılaştırmak daha anlaşılırdır. İşletmenin toplam durumuna bakarken giderleri dönem kârından düşmek yeterlidir.

Rapor ilk gün geçmiş siparişleri de gösterir mi?

Hastürk CRM'de mağazanızı bağladığınızda son bir yılın siparişleri arka planda panele aktarılır. Geçmiş ayların kârının doğru görünmesi için o dönemde satılan ürünlerin maliyetlerinin de girilmiş olması gerekir.

Raporunuzu kendi ürünlerinizle kurmayı birlikte denemek isterseniz demo talep edebilirsiniz.