Buybox Otomatik Fiyatında Adım Tutarı: 1 TL mi, Yüzde 1 mi? Kâra Göre Doğru Adımı Seçmek
Otomatik fiyat kuralında “rakibin kaç TL altına ineyim?” sorusu küçük görünür ama fiyat yarışında kârı belirler. Sabit TL ve yüzde adımı karşılaştırıyor, 150 TL ve 3.000 TL’lik iki örnek üründe on değişikliğin etkisini, adımın alt sınırla ilişkisini ve kuralı izleme yöntemini anlatıyoruz.
Bu yazıda (8 başlık)
Buybox otomatik fiyat kuralındaki adım tutarı, buybox rakibe geçtiğinde fiyatınızın rakibin ne kadar altına çekileceğini belirleyen tutardır. Doğru adım, buybox'ı geri almaya yetecek en küçük farktır: çok büyük adım her değişiklikte gereksiz kâr bırakır ve fiyat yarışını hızlandırır, çok küçük adım ise fiyat dışı ölçütlerde geride olduğunuz rakibi geçmeye yetmeyebilir.
Bu yazıda sabit TL ve yüzde adımı karşılaştırıyor, ucuz ve pahalı üründe adımın kâra etkisini örnekle hesaplıyor, adımın alt sınırla ilişkisini ve rakip de otomatik fiyat kullanıyorsa ne olacağını anlatıyoruz. Buybox'ın genel mantığına yabancıysanız önce Trendyol buybox nedir, nasıl kazanılır yazısına bakın.
Adım tutarı nedir?
Otomatik fiyat kuralı genellikle dört değerden oluşur:
- En düşük fiyat (alt sınır): Fiyatın asla inemeyeceği tutar.
- En yüksek fiyat (üst sınır): Fiyatın asla çıkamayacağı tutar.
- Hedef fiyat: Buybox sizdeyken dönmek istediğiniz fiyat.
- Adım tutarı: Rakibin kaç TL altına inileceği.
Adım iki yönde çalışır. Buybox rakipteyken fiyatınız "rakip fiyatı − adım" olur. Buybox sizdeyken ve ikinci satıcı sizden pahalıysa fiyatınız "ikinci satıcının fiyatı − adım" düzeyine, hedef fiyatı aşmadan yükseltilir. Yani adım, hem buybox'ı geri alırken ne kadar indirim verdiğinizi hem de buybox'ı elinizde tutarken ne kadar kârı masada bıraktığınızı belirler.
Örneğin ikinci satıcı 160 TL'deyse 1 TL adımla fiyatınız 159 TL'ye, 5 TL adımla 155 TL'ye çıkar. İkinci durumda her satışta 4 TL daha az fiyat alırsınız; %18 komisyonlu bir üründe bu, sipariş başına 3,28 TL daha az kalan demektir (örnek rakamlar).
Sabit TL ve yüzde adım karşılaştırması
Adımı iki şekilde düşünebilirsiniz: her seferinde sabit bir tutar (ör. 1 TL) ya da fiyatın belli bir yüzdesi (ör. %1).
| Özellik | Sabit TL adım | Yüzde adım |
|---|---|---|
| Ucuz üründe etkisi | Oransal olarak büyük (20 TL'lik üründe 1 TL = %5) | Küçük (20 TL'nin %1'i = 0,20 TL) |
| Pahalı üründe etkisi | Oransal olarak çok küçük (3.000 TL'de 1 TL) | Büyük (3.000 TL'nin %1'i = 30 TL) |
| Fiyat yarışında hız | Her turda aynı tutar düşer | Pahalı üründe hızla düşer |
| Takibi | Kolay: "rakip − 1 TL" | Her fiyatta tutar değişir |
Yüzde adım kulağa adil gelir ama pahalı üründe buybox'ı geri almak için gereğinden çok fazla indirim verir. Buybox kararında fiyat karşılaştırılırken önemli olan çoğu zaman sizin daha ucuz olmanızdır; 3.000 TL'lik bir üründe 30 TL ucuz olmak, 1 TL ucuz olmaktan çoğu durumda daha fazla buybox kazandırmaz ama her satışta 29 TL daha düşük fiyat demektir; %10 komisyonlu bir üründe bu, sipariş başına 26,10 TL daha az kalan bırakır.
Pratik çözüm, iki yaklaşımın ortasıdır: adımı TL olarak girin ama ürünün fiyat bandına göre seçin. Hastürk CRM'de adım TL olarak girilir; yüzde mantığını kullanmak isterseniz ürün fiyatına göre TL karşılığını hesaplayıp kurala yazarsınız.
Ucuz ve pahalı üründe adım seçimi
Farkı somut görmek için iki örnek ürünü alalım. Rakip de her seferinde sizin fiyatınıza tepki verdiğinde, sizin her değişikliğiniz fiyatı bir adım daha aşağı iter. Aşağıdaki tablo on değişiklik sonrası durumu gösterir. Tüm rakamlar örnektir ve KDV dahildir.
- Ürün A: 150 TL, komisyon %18 (27 TL), kargo ve ambalaj 45 TL, ürün maliyeti 50 TL. Başlangıçta sipariş başına kalan: 150 − 27 − 45 − 50 = 28 TL.
- Ürün B: 3.000 TL, komisyon %10 (300 TL), kargo ve ambalaj 100 TL, ürün maliyeti 2.000 TL. Başlangıçta kalan: 3.000 − 300 − 100 − 2.000 = 600 TL.
Yüzde adımda her değişiklik o anki fiyatın %1'i kadardır; on değişiklikte fiyat 0,99 üzeri 10, yani yaklaşık 0,904 ile çarpılmış olur.
| Ürün ve adım | 10 değişiklik sonrası fiyat | Sipariş başına kalan | Başlangıca göre |
|---|---|---|---|
| A · 1 TL adım | 140,00 TL | 19,80 TL | −8,20 TL |
| A · 5 TL adım | 100,00 TL | −13,00 TL (zarar) | −41,00 TL |
| A · %1 adım | 135,66 TL | 16,24 TL | −11,76 TL |
| B · 1 TL adım | 2.990,00 TL | 591,00 TL | −9,00 TL |
| B · 5 TL adım | 2.950,00 TL | 555,00 TL | −45,00 TL |
| B · %1 adım | 2.713,15 TL | 341,83 TL | −258,17 TL |
Hesabın mantığı: fiyat 1 TL düştüğünde komisyon da düştüğü için kalan tutar 1 TL değil, (1 − komisyon oranı) kadar azalır. Ürün A'da her 1 TL'lik düşüş 0,82 TL, ürün B'de 0,90 TL kalan götürür. Örneğin B · %1 satırında fiyat 286,85 TL düşer ve kalan 286,85 × 0,90 = 258,17 TL azalır.
Tablodan çıkan iki sonuç:
- Ucuz üründe büyük TL adımı tehlikelidir. 150 TL'lik üründe 5 TL adım, on turda ürünü zarara sokar.
- Pahalı üründe yüzde adım tehlikelidir. 3.000 TL'lik üründe %1 adım, on turda sipariş başına kalanı 600 TL'den 341,83 TL'ye indirir.
Başlangıç için aşağıdaki değerleri kullanabilirsiniz. Bunlar bizim önerdiğimiz başlangıç noktalarıdır, pazaryeri kuralı değildir; sonuçları izleyerek ayarlayın.
| Ürün fiyatı | Başlangıç adımı | 10 değişiklikte toplam düşüş (örnek fiyatla) |
|---|---|---|
| 250 TL'ye kadar | 0,50–1 TL | 150 TL'de 5–10 TL (%3,3–6,7) |
| 250–1.000 TL | 1–2 TL | 500 TL'de 10–20 TL (%2–4) |
| 1.000–5.000 TL | 2–5 TL | 3.000 TL'de 20–50 TL (%0,7–1,7) |
| 5.000 TL üzeri | 5–10 TL | 10.000 TL'de 50–100 TL (%0,5–1) |
Adım, alt sınır ve kâr ilişkisi: örnek
Adım ne kadar iyi seçilirse seçilsin, sizi zarardan koruyan alt sınırdır. Alt sınır, ürünü zarar etmeden ve kabul ettiğiniz en düşük kârla satabileceğiniz fiyattır:
Alt sınır = (ürün maliyeti + kargo ve ambalaj + kabul edilen en düşük kâr) ÷ (1 − komisyon oranı)
Ürün A için en düşük kârı 10 TL kabul edersek: (50 + 45 + 10) ÷ 0,82 = 105 ÷ 0,82 = 128,05 TL. Sağlaması: 128,05 TL'de komisyon 23,05 TL; 128,05 − 23,05 − 45 − 50 = 10 TL. Hiç kâr istemiyorsanız zararsız sınır 95 ÷ 0,82 = 115,85 TL olur. Hesabın ayrıntısını taban fiyat nasıl hesaplanır yazısında anlattık.
Adımın alt sınıra ne kadar hızlı ulaştırdığına bakın. 150 TL'den 128,05 TL'ye inmek için:
- 1 TL adımla 21 değişiklikte fiyat 129 TL'ye iner; 22. değişiklik alt sınırın altına düşeceği için fiyat 128,05 TL'ye çekilir.
- 5 TL adımla 4 değişiklikte 130 TL'ye gelinir; beşinci adım 125 TL olacağı için fiyat alt sınırda, 128,05 TL'de durur.
Yani büyük adım sizi tabana daha hızlı götürür. Taban fiyatında satmak ise "buybox bende ama kâr yok" demektir. Bu yüzden alt sınırı her ürün için ayrı hesaplayın; tüm ürünlere aynı yüzdeyle alt sınır koymak, maliyet yapısı farklı ürünlerde ya zarara ya da gereksiz buybox kaybına yol açar.
Rakip de otomatik fiyat kullanıyorsa
İki satıcı da otomatik fiyat kullanıyorsa her tepki diğerinin yeni bir tepkisini tetikler ve fiyat, satıcılardan biri alt sınırına dayanana kadar iner. Bu yarışta üç şey belirleyicidir:
- Kimin alt sınırı daha düşük? Sonunda buybox, daha düşük tabana sahip satıcıda kalır. Rakibin tabanı sizinkinden düşükse yarışı sürdürmek yalnız ikinizin de kârını azaltır.
- Adım ne kadar büyük? Büyük adım tabana daha az turda ulaştırır. Hastürk CRM'de bir ilanın fiyatı 14 dakikada en fazla bir kez değişir; 5 TL adımla dört değişiklik bir saati bulmadan tamamlanabilirken 1 TL adımla aynı mesafe saatlere yayılır. Bu süre, rakibin vazgeçmesi ya da stoğunun bitmesi için zaman tanır.
- Buybox sizdeyken fiyat yükseliyor mu? Rakip yarıştan çekildiğinde fiyatınızın kendiliğinden hedefe doğru geri çıkması gerekir. Aksi hâlde yarış bittikten sonra da tabanda satmaya devam edersiniz.
Rakibin tabanında takılıp kaldığınızı fark ettiğinizde kuralı bırakmak da bir seçenektir. Buybox'ı kaybetmenin size gerçekte kaça mal olduğunu buybox kaybetmenin maliyeti yazısındaki yöntemle hesaplayın; bazen buybox'sız satış, tabanda satıştan daha kârlıdır. Ürününüze yeni bir satıcı girdiyse ilk günlerde yapılacakları ürününüze yeni satıcı girdi yazısında sıraladık.
Fiyatınız zaten düşükse adımı büyütmeyin
Bazen fiyatınız rakipten düşük olduğu hâlde buybox rakipte kalır. Bunun nedeni genellikle teslim süresi ya da mağaza puanı gibi fiyat dışı ölçütlerdir. Bu durumda adımı büyütmek sorunu çözmez, yalnız kârı azaltır. Hastürk CRM bu durumda fiyatı boşuna düşürmez; değişiklik kaydında buybox'ın fiyat dışı nedenle kaybedilmiş olabileceğini görürsünüz. Çözüm, termin ve puan tarafındadır.
Kuralı izleme ve ayarlama
Kuralı kurup unutmak, adım tutarındaki küçük bir hatanın aylarca kâr götürmesine yol açar. Haftada bir şu dört soruya bakın:
| Soru | Nereye bakılır? | Ne yapılır? |
|---|---|---|
| Fiyat bu hafta kaç kez değişti? | Değişiklik kaydı | Çok sık değişiyorsa rakip de otomatik fiyat kullanıyordur; adımı küçültün |
| Fiyat kaç kez alt sınıra dayandı? | Değişiklik kaydı | Sık dayanıyorsa tabanı ya da kuralı gözden geçirin |
| Değişiklikten sonra buybox gerçekten geldi mi? | Değişiklik sonrası sıra | Gelmiyorsa sorun fiyat değildir |
| Ortalama satış fiyatı hedefin ne kadar altında? | Sipariş ve kâr raporu | Fark büyükse adım ya da hedef fiyat yanlış seçilmiştir |
Hastürk CRM'in buybox takibi Trendyol ve Hepsiburada ilanlarınızda bu kontrolleri kolaylaştırır: her ilan için en düşük ve en yüksek fiyatı, adım tutarını ve hedef fiyatı girersiniz. Buybox rakibe geçince fiyat belirlediğiniz adım kadar rakibin altına çekilir ama alt sınırın altına inmez; buybox sizdeyken fiyat ikinci satıcının hemen altına ya da hedef fiyata doğru yükseltilir. Rakip verisi 20 dakikadan eskiyse fiyat değişmez. Her değişiklik eski ve yeni fiyat, rakip fiyatı ve nedeniyle kaydedilir; ardından gerçek buybox durumu yeniden kontrol edilir.
Sık sorulan sorular
Buybox için en iyi adım tutarı kaç TL?
Herkes için tek bir doğru tutar yoktur. Buybox'ı geri almaya yetecek en küçük adımı seçin: ucuz ürünlerde genellikle 0,50–1 TL, pahalı ürünlerde birkaç TL yeterli bir başlangıçtır. Sonuçları bir hafta izleyip ayarlayın.
Yüzde adım mı daha iyi, sabit TL mi?
Yüzde adım pahalı üründe gereğinden büyük indirim verir, sabit TL adım ise çok ucuz üründe oransal olarak büyür. En dengeli yol, adımı TL olarak girip ürünün fiyat bandına göre seçmektir.
Adımı 1 kuruş yapsam olmaz mı?
Saf fiyat karşılaştırmasında 1 kuruş da sizi daha ucuz yapar. Ancak pazaryerlerinin buybox'ı fiyat dışı ölçütlerle birlikte nasıl değerlendirdiği açıklanmadığı için çok küçük farkın her durumda yeteceğini varsaymayın. Küçük bir adımla başlayıp değişiklik sonrası buybox'ın gelip gelmediğine bakın.
Alt sınırı ne kadar belirlemeliyim?
Alt sınır; ürün maliyeti, kargo ve ambalaj ile kabul ettiğiniz en düşük kârın toplamının (1 − komisyon oranı) ile bölünmesiyle bulunur. Her ürün için ayrı hesaplayın ve maliyet değiştiğinde güncelleyin.
Rakip benden hep 1 TL aşağıda kalıyor, ne yapmalıyım?
Rakip de otomatik fiyat kullanıyor olabilir. Yarışı sürdürmeden önce iki tabanı düşünün: rakibin tabanı sizinkinden düşükse yarış ikinize de kâr kaybettirir. Buybox'sız satışın maliyetini hesaplayın, gerekirse kuralı bir süre durdurun.
Sonuç
Adım tutarı kuralın en küçük rakamıdır ama ayda yüzlerce değişiklikte kârı en çok etkileyen ayardır. Ucuz üründe büyük TL adımından, pahalı üründe yüzde adımdan kaçının; adımı fiyat bandına göre seçin, alt sınırı her ürün için ayrı hesaplayın ve haftalık kayıtlara bakarak ayarlayın. Buybox kurallarınızı Trendyol ve Hepsiburada'da tek panelden nasıl yöneteceğinizi görmek isterseniz demo talep edebilirsiniz.
